پایگاه خبری مهرخانه | mehrkhane.com

کد خبر: ۳۳۲۷۴
تاریخ انتشار: ۲۶ فروردين ۱۳۹۶ - ۰۹:۵۰
در سال 92 مشکل کمبود واکسن فلج اطفال نیز مطرح شد که برخی معتقد بودند این مشکل در اثر تحریم‌ها به‌وجود آمده است. هادی قدکچی، رییس وقت مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی مشکلات به‌وجود آمده را از عوارض تحریم‌ها دانست و یادآور شد که مسؤولان از اقدام برای کاهش اثرات تحریم، کمک مالی و تدارکاتی و تأمین ارز مرجع به سرم‌سازی اجتناب کرده‌اند و شاهد این مسأله ده‌ها مکاتبه‌ای است که با مسؤولان وزارت بهداشت در خصوص مشکلات سرم‌سازی رازی در تولید واکسن فلج اطفال داشتیم اما کسی پاسخگو نبود.


به گفته دکتر کهرام، مؤسسه رازی تا سال 2018 فرصت دارد که به تکنولوژی تولید واکسن تزریقی فلج اطفال دست پیدا کند و در غیر این صورت ناچار است پس از موعد مقرر این واکسن را از سایر کشورها وارد کند.

به گزارش مهرخانه، "فلج اطفال" نوعی بیماری حاد ویروسی است که دستگاه گوارش و در بعضی مواقع دستگاه عصبی مرکزی را درگیر می‌کند و می‌تواند موجب فلج تمام یا قسمتی از بدن شود. کشورهای مختلف جهان سال‌هاست که ریشه‌کنی این بیماری را جزو برنامه‌های خود قرار داده‌اند که مهم‌ترین این برنامه‌ها، واکسیناسیون فلج اطفال است. این برنامه شامل نوزادان، کودکان زیر ۷ سال که به‌موقع مراجعه نکرده‌اند و کودکان ۷ ساله و بالاتر که به‌موقع مراجعه نکرده‌اند، می‌شود.

تاریخچه ریشه‌کنی بیماری فلج اطفال در کشور
در کشور ما تاریخچه دقیقی از موارد بیماری فلج اطفال در دست نیست اما برآورد می‌شود که در دهه 50 شمسی سالانه بین 500 تا 1000 مورد بیماری فلج اطفال در کشور رخ داده است. از سال 1346 وزارت بهداری وقت ایران برای مبارزه با فلج اطفال اقدام به خرید واکسن خوراکی این بیماری کرد و این واکسن در برنامه جاری ایمن‌سازی کودکان کشور قرار گرفت. مؤسسه رازی از سال 1349 به فکر تهیه واکسن خوراکی فلج اطفال افتاد و در سال 1353 با تلاش‌های پروفسور میرشمسی واکسن خوراکی فلج اطفال ساخت ایران مورد تأیید سازمان بهداشت جهانی قرار گرفت. اما به دلیل پوشش پایین شبکه‌های بهداشتی و درمانی در کشور، واکسیناسیون کودکان علیه بیماری فلج اطفال از پوشش بالایی برخوردار نشد.

پس از پیروزی انقلاب و تصویب برنامه گسترش ایمن‌سازی (EPI) و تشکیل شبکه مراقبت‌های اولیه بهداشتی (PHC) پوشش ایمن‌سازی به سرعت ارتقا پیدا کرد. براساس برنامه ایمن‌سازی همگانی کودکان مصوب کمیته کشوری ایمن‌سازی وزارت بهداشت و درمان که از ابتدای سال ۱۳۷۳ به اجرا درآمد، واکسیناسیون فلج اطفال با استفاده از واکسن زنده خوراکی پولیو (live oral polio vaccine)(OPV) صورت می‌گیرد.

تلاش‌های صورت‌گرفته موجب شد شاخص پوشش واکسیناسیون کودکان زیر 5 سال علیه بیماری‌های واگیردار از جمله فلج اطفال از حدود 20 درصد در سال 1363، به بالای 95 درصد در سال 1380 برسد که این موضوع موجب کاهش محسوس مرگ‌ومیر کودکان زیر 5 سال شد. این در حالی است که این شاخص در آمریکا 93 درصد، در فرانسه 92 درصد، در انگلستان 91 درصد و در کشورهای منطقه مدیترانه شرقی 77 درصد است.

کسب گواهینامه ریشه‌کنی فلج اطفال توسط ایران
در کشور ما مؤسسه رازی اقدام به تولید واکسن فلج اطفال می‌کند و تنها تولیدکننده این واکسن در خاورمیانه است. پوشش واکسیناسیون در ایران قبل از پیروزی انقلاب 30 درصد بود اما در حال حاضر در این زمینه به پوشش صد درصدی رسیده‌ایم و به گفته وزیر بهداشت حدود 14 سال است که چیزی به نام بیماری فلج اطفال در کشور مشاهده نشده است. موفقیت ایران در زمینه پوشش صد درصدی واکسیناسیون فلج اطفال موجب شد کشور ما گواهینامه ریشه‌کنی فلج اطفال از سازمان بهداشت جهانی را کسب کند.

با وجود ریشه‌کنی بیماری فلج اطفال در کشور، در سال‌های اخیر مشکلاتی در رابطه با کمبود واکسن این بیماری و در معرض خطر قرار گرفتن کشورمان به دلیل همسایگی با کشورهای افغانستان و پاکستان و افزایش مهاجرت‌های غیرقانونی به گوش می‌رسید و خبرهایی مبنی بر کمبود این دارو در استان‌های مختلف از جمله اصفهان، خوزستان و به‌ویژه شهر آبادان منتشر می‌شد که حاکی از کمبود جدی دارو در این استان‌ها بود.

کمبود داروی فلج اطفال در سال 92
سال 92 اوج بحث‌هایی بود که در این رابطه انجام شد. آبان ماه این سال بیژن صدری‌زاده؛ مشاور عالی معاون بهداشتی وزیر بهداشت اعلام کرد با توجه به همسایگی دو کشور افغانستان و پاکستان و طرح مهاجرت‌های قانونی یا غیرقانونی، اقدامات زیادی برای طرح فلج اطفال در مناطق مرزی صورت گرفته و اکنون ایران در معرض خطر اپیدمی ‌قرار ندارد. اما این نکته را یادآور شد که چون این بیماری ریشه‌کن شده، تنها وجود یک مورد هم اپیدمی‌ به حساب می‌آید، لذا می‌بایست در این زمینه توجه بیشتری داشت.

تحریم‌ها و مشکل کمبود واکسن فلج اطفال
در سال 92 مشکل کمبود واکسن فلج اطفال نیز مطرح شد که برخی معتقد بودند این مشکل در اثر تحریم‌ها به‌وجود آمده است. هادی قدکچی، رییس وقت مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی مشکلات به‌وجود آمده را از عوارض تحریم‌ها دانست و یادآور شد که مسؤولان از اقدام برای کاهش اثرات تحریم، کمک مالی و تدارکاتی و تأمین ارز مرجع به سرم‌سازی اجتناب کرده‌اند و شاهد این مسأله ده‌ها مکاتبه‌ای است که با مسؤولان وزارت بهداشت در خصوص مشکلات سرم‌سازی رازی در تولید واکسن فلج اطفال داشتیم اما کسی پاسخگو نبود.

قدکچی همچنین اظهار داشت: آزمایش‌های بی‌ضرر واکسن فلج اطفال روی میمون‌های خاصی تست و پس از آن واکسن تولید می‌شود اما به دلیل ناتوانی در خرید و حمل میمون از خارج نتوانستیم واکسن فلج اطفال را به مقدار نیاز تولید کنیم. مؤسسه رازی این محدودیت را دی ماه 91 و اردیبهشت ماه 92 به اطلاع وزارت بهداشت رساند و اعلام کرد که قادر به تحویل 10 میلیون دز واکسن است و وزارت‌خانه باید برای تأمین مازاد این مقدار برنامه‌ریزی کند.

او مشکلات کیفی واکسن فلج اطفال ساخت این مؤسسه را نیز رد کرد و یادآور شد: این مؤسسه با استفاده از آخرین متد واکسن‌های خود را تولید و عرضه می‌کند و هیچ مشکلی بابت کیفیت این محصول وجود ندارد و تاکنون حتی یک دز از واکسن‌هایی که تحویل وزارت بهداشت شده، به مؤسسه مرجوع نشده است و با توجه به این‌که مسؤولیت سلامت محصولات پس از بررسی‌های کارشناسی با وزارت بهداشت است، می‌توان به سلامت واکسن‌های تولیدشده اطمینان کامل داشت.

در بهمن ماه سال 92 سید حسام‌الدین مدنی، مدیرعامل سازمان تدارکات پزشکی جمعیت هلال احمر از ترخیص نهایی 3 میلیون دز واکسن فلج اطفال به کشور خبر داد و اعلام کرد که این 3 میلیون دز در اختیار معاونت غذا و داروی وزارت بهداشت و درمان قرار گرفته است. پس از آن بود که تا مدتی خبری مبنی بر کمبود واکسن فلج اطفال در کشور منتشر نشد؛ در حالی که در کشورهای منطقه بیماری فلج اطفال به معضل تبدیل شده بود.

هشدار سازمان جهانی بهداشت در رابطه با گسترش ویروس فلج اطفال
اردیبهشت ماه سال 93 بود که جلسه اضطراری سازمان جهانی بهداشت (WHO) به این نتیجه رسید که گسترش ویروس فلج اطفال در سال 2014 به وضعیت غیرعادی تبدیل شده و در نهایت، وضعیت اضطراری برای سلامت جهانی اعلام شد. براساس گزارش سازمان بهداشت جهانی شیوع دوباره این بیماری و بیدار شدن این غول خفته در آسیا، خاورمیانه و آفریقا باورنکردنی و یکی از دلایل آن گسترش جنگ و خشونت در این مناطق بود.

در بیانیه سازمان بهداشت جهانی آمده بود: «در پایان سال 2013 میلادی 60 درصد موارد فلج اطفال ناشی از گسترش جهانی ویروس مهاجم فلج اطفال بود و شواهد روزافزونی وجود داشت که مسافران بزرگسال در شیوع آن نقش داشتند. اما این ویروس مهاجم در فصل کم‌سرایت در سال 2014 میلادی تا به حال از 3 کشور به 10 کشور سرایت کرده که این وضعیت در تضاد آشکار با وضعیت مشابه در سال پیش بوده است. با توجه به این‌که فصل پرسرایت هم‌اکنون آغاز شده، سازمان جهانی بهداشت به این نتیجه رسیده که اقدام یک‌سویه و منفرد کم‌اثر است و باید اقدامی یکپارچه و بین‌المللی برای جلوگیری از گسترش این ویروس صورت گیرد».

واکسیناسیون اتباع بیگانه در ایران
با این وجود، در سال 93 در کشور ما اخباری مبنی بر بحرانی بودن شرایط یا وجود مشکلی حاد در این زمینه منتشر نشد و همچنان واکسیناسیون اتباع بیگانه در کشور انجام می‌گرفت و هم‌اکنون نیز این کار ادامه دارد. به‌طوری که به گفته محمدمهدی گویا، رییس مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت برای حذف کامل بیماری فلج اطفال در کشور نه تنها تمام ایرانیان بلکه تمام مهاجران و پناهندگان قانونی و غیرقانونی مقیم کشور مشمول واکسیناسیون رایگان با قطره فلج اطفال هستند. در این زمینه تفاوتی بین ایرانیان و غیر ایرانیان وجود ندارد و گران‌ترین واکسن فلج اطفال به‌صورت رایگان به ایرانیان و مهاجران داده می‌شود.

در سال 94 بار دیگر مشکل واردات میمون مطرح شد و دکتر حمید کهرام، رییس مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی اعلام کرد که تزریق واکسن فلج اطفال به میمون‌های آزمایشگاهی با هدف بررسی کیفیت و ایمنی این واکسن‌ها انجام می‌شود اما متأسفانه مدتی است واردات میمون به ایران با مشکلاتی مواجه شده که همین امر سبب توقف موقت خط تولید این واکسن شده است. او همچنین از حل مشکل و از سر گرفته شدن تولید واکسن در آینده بسیار نزدیک خبر داد؛ اتفاقی که محقق شد و دیگر خبری از کمبود واکسن به گوش نرسید.

فرصت کشورها برای مجهز شدن به تکنولوژی ساخت واکسن تزریقی تا سال 2018
فروردین ماه سال گذشته کهرام اعلام کرد تا سال 2018 تمام کشورهای تولیدکننده واکسن فلج اطفال باید به تکنولوژی ساخت واکسن تزریقی این بیماری مجهز شوند و در غیر این صورت، اجازه ادامه تولید واکسن خوراکی به آنها داده نمی‌شود. واکسن فلج اطفالی که هم‌اکنون در مؤسسه رازی تولید می‌شود، خوراکی بوده و ویروسی که برای تولید آن استفاده می‌شود، زنده است اما ویروس فلج اطفال در نمونه تزریقی این واکسن از حالت زنده به مرده تبدیل می‌شود. به گفته کهرام، مؤسسه رازی تا سال 2018 فرصت دارد که به تکنولوژی تولید واکسن تزریقی فلج اطفال دست پیدا کند و در غیر این صورت ناچار است پس از موعد مقرر، این واکسن را از سایر کشورها وارد کند اما دستیابی به تکنولوژی تولید واکسن تزریقی فلج اطفال بیش از 100 میلیارد تومان بودجه نیاز دارد که بدون شک تأمین آن به راحتی امکان‌پذیر نیست. با این وجود، دکتر کهرام در بهمن ماه سال گذشته خبر داد که برای سرمایه‌گذاری در این بخش اعلام آمادگی شده و امید است این امر به نتیجه برسد تا سرمایه‌گذاری در بخش تولید انبوه واکسن فلج اطفال تزریقی صورت گیرد. او همچنین ایجاد کارخانه تولید واکسن فلج اطفال تزریقی را یکی از مهم‌ترین اهداف پیش روی مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی دانست.

اسفندماه سال گذشته نیز اشرف محمدی؛ رییس بخش واکسن‌های ویروسی انسانی مؤسسه رازی از افزایش تولید واکسن فلج اطفال در خبر داد و گفت: در 6 ماهه نخست سال 95 تولید واکسن‌ فلج اطفال به 11 میلیون دز رسیده است؛ در حالی که در مدت مشابه سال 94، این میزان حدود 6 میلیون و 700 هزار دز بوده است.

دکتر علی اکبر سیاری؛ معاون بهداشت وزیر بهداشت نیز در روزهای ابتدایی سال 96 با اشاره به کنترل کامل بیماری فلج اطفال در کشور گفت: ۱۸ سال است که هیچ موردی از این بیماری در کشور مشاهده نشده است. او همچنین اعلام کرد نوروز 2 سال گذشته، یک مورد ابتلا به این بیماری در عراق اتفاق افتاد که در همان مدت تمام دانش‌آموزان غرب کشور واکسینه شدند.

انتهای پیام/ 930701

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
آخرین اخبار