پایگاه خبری مهرخانه | mehrkhane.com

کد خبر: ۵۰۸۸
تعداد نظرات: ۶ نظر
تاریخ انتشار: ۱۷ دی ۱۳۹۱ - ۱۴:۳۰
تمام این فعالیت های جزیره ای در حالی اتفاق می افتد که بسیاری از کارشناسان حوزه زن و خانواده بر ضرورت نظریه پردازی در حوزه زنان تأکید کرده اند.
نشست اندیشه های راهبردی

برگزاری سلسله نشست های اندیشه های راهبردی از فروردین ماه سال 1389 با پیشنهاد رهبر انقلاب در دستور کار قرار گرفت و دبیرخانه دائمی اندیشه های راهبردی از همان ابتدا فعالیت خود را در پیشبرد اهداف و گفتمان سازی آغاز کرد.

به گزارش مهرخانه،
این دبیرخانه ده ماه پس از تأکید رهبر انقلاب در خصوص مبانی سازی و جزیان سازی، اولین نشست اندیشه های راهبردی را با موضوع «الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت» برگزار کرد تا در این جلسات اندیشمندان و متفكرانی برای بررسی موضوعات اساسی كشور به تبادل نظر بپردازند.
«عدالت» موضوع بعدی سلسله نشست های اندیشه راهبردی بود و پس از آن انتخاب موضوع «زنان و خانواده» براي برگزاري سومين نشست انديشه هاي راهبردي به حق نشان دهنده اهميت اين موضوع بود.

منزلت و نقش زنان در انقلاب اسلامـی و جایگاه آنان در پیشرفت همه‌جانبه‌ كشور، حقوق و مسئولیت‌های فردی و اجتماعی زنان، موقعیت، مؤلفه‌ها و كاركرد خانواده از منظر اسلام، نقد بنیان‌های فمینیسم و وجه ایرانی آن، مسائل و مظلومیت‌های زنان در ایران و راه‌های مواجهه صحیح با آن‌ها، جایگاه و نقش زن در خانواده و بررسی فقهی مسائل مربوط، آسیب‌شناسی و راه‌های تقویت خانواده در ایران و مقایسه‌ وضعیت خانواده در جمهوری اسلامی ایران و كشورهای غربی، از جمله محورهای سومین نشست اندیشه های راهبردی بودند.

بدین ترتیب 14 دی ماه سال گذشته، نشست انديشه‌هاي راهبردي با موضوع «زن و خانواده» و با هدف فراهم کردن بستر مشارکت انديشمندان و متخصصان کشور و ايجاد محيط تضارب آزاد آراي تخصصي و راهبردي به منظور تبيين ابعاد و جنبه‌هاي نظري و عملي پيرامون موضوعات مهم و اساسي کشور و کمک به ايجاد گفتمان علمي و کاربردي و تصميم سازي نسبت به اين موضوعات، در محضر رهبر انقلاب اسلامي برگزار شد.
برگزاري نشست انديشه هاي راهبردي در موضوع زنان و خانواده به گفته رهبر انقلاب بايد نقطه شروعي باشد براي يک عزم جدي در زمینه «گفتمان سازی» و »مبانی سازی» حوزه زنان و خانواده. نقطه شروعي که آن دسته از نخبگان کشور که تاکنون درگير اين مباحث نبوده اند، نسبت به مسئله زن و خانواده حساس کند و کساني که درگير موضوع بوده اند را وارد مباحث سازنده نماید.

(در همین زمینه: انتظارات کارشناسان و فعالان حوزه زنان از سومين نشست انديشه هاي راهبردي)

محور سخنان رهبر انقلاب در سومین نشست اندیشه های راهبردی
1) لزوم نظریه پردازی در حوزه زن
2) تئوریزه کردن آیات قرآن به شکل نظریه و استخراج ده ها الگوی مترقی در زمینه زن و خانواده
3) لزوم پرداختن به مسئله زن و خانواده
4) ایجاد امنیت روانی و اخلاقی برای زن در خانه و جامعه
5) اشتغال زنان، کار خانه و خانواده زن را تحت الشعاع قرار ندهد و مسئله‌ محرم و نامحرم در محیط کار جدی گرفته شود
6) تأکید بر وظیفه دولت در حمایت از اشتغال نیمه وقت زنان
6) توجه به ازدواج جوانان

پس از نشست راهبردی «زن و خانواده»، هر یک از نهادهای مربوطه مسئولیت هایی را در راستای تحقق اهداف نشست برعهده گرفتند و طرح هایی را در این خصوص ارائه نمودند.

دفتر مطالعات و تحقیقات زنان و ضرورت گفتمان سازی در حوزه زن و خانواده
دفتر مطالعات و تحقیقات زنان حوزه علمیه قم یکی از مراکزی است که اقداماتی را در این خصوص انجام داده است. البته حجت الاسلام زیبایی نژاد مسئول این دفتر معتقد است که پیگیری این موارد باید از سوی نهادهای ستادی و اجرایی صورت پذیرد.
وی در خصوص عملکرد این دفتر در راستای صحبت های رهبر انقلاب می گوید: دفتر مطالعات و تحقیقات زنان یک نهاد پژوهشی است و فعالیت های کارشناسی انجام می دهد و به اعتقاد من نهادهایی چون مرکز امور زنان و خانواده و شورای فرهنگی اجتماعی زنان، باید در تحقق و گفتمان سازی فرمایشات رهبر انقلاب فعالیت ها و اقداماتی را انجام دهند.

وی البته تصریح می کند: از آنجایی که دفتر مطالعات و تحقیقات زنان باید بسترسازی اندیشه ای صورت دهد، در این راستا بیانیه سال جاری خود را به موضوع گفتمان سازی در حوزه زن و خانواده اختصاص داد و بر ضرورت گفتمان سازي در حوزه زن و خانواده تأكيد كرده و راهكاري براي گفتمان سازي بهتر ارائه داده است.
بر طبق اين بيانيه خانواده‌محوري هر چند در متن تحليل‌ها و برنامه‌ريزي‌ها کم‌تر جاي داشته، اما در ادبيات جامعه ايراني، و حتي در سطح جهاني به قدري از مقبوليت برخور‌دار است که با سهولت بيشتر و هزينه کمتري مي‌توان آن را از حاشيه به متن آورد. خانواده گر‌چه در سده گذشته بيشترين هجمه‌ها و تضعيف‌ها را پذيرا شده، اما در ظاهر کمتر مورد مناقشه و انکار قرار گرفته است. از اين رو بحث از خانواده محوري با مقاومت و چالش کمتري مواجه مي‌شود و تفاهم‌پذيرتر است، اما ادبيات تناسب از زمينه و مقبوليتي اينچنين برخور‌دار نيست و زمان و کار بيشتري براي فراگيري آن لازم است. مخالفت‌ها با ادبيات خانواده‌گرا غالباً از اين دست است که نبايد به بهانه تقويت خانواده، زنان يا فرزندان را از آزادي و حقوق و شادکامي فردي خود محروم کرد. بنابراين اصل خانواده‌گرايي مورد ترديد نيست، اما درباره ادبيات تناسب مخالفت‌هاي جدي هم در عرصه داخلي و هم بين‌المللي با اصل ديدگاه تناسب و با لوازم و نمود‌هاي آن مي‌شود.

اين دفتر در بيانيه سال 91 خود به مزيت ديگر گفتمان سازي اشاره کرده و ادامه مي دهد: هم‌‌اکنون يک توافق اجمالي چه در ميان مردم و چه در ميان نخبگان و مسئولان وجود دارد که بيشترين مشکلات زنان در روابط خانوادگي مشاهده مي‌شود. به تعبير رهبر انقلاب «خيلي از اين مشکلات مربوط به بانوان، ناشي از مشکلات حيات جمعي خانواده است». اين توافق اجمالي حتي در ميان فمينيست‌هاي ايراني و در ميان صاحب‌نظران خارج از کشور نيز مشاهده مي‌شود. به همين دليل اين مزيت براي گفتمان خانواده وجود دارد که مي‌توان در ذيل آن بسياري از مشکلات زنان را فهم، تحليل و چاره نمود. به‌علاوه در ذيل گفتمان خانواده مي‌توان ضرورت رعايت تناسب تکويني، تمايز نقش‌ها و حقوق را مطرح و گفتمان تناسب را نيز تقويت نمود. به تعبير ديگر اين دو گفتمان، در يک نگاه، معاضد و مشروعيت بخش به يکديگرند.

زیبایی نژاد در خصوص ضرورت عدم اختلاط در محیط های کار می گوید: دفتر مطالعات و تحقیقات زنان در حال آماده سازی ویژه نامه تفکیک جنسیتی است که با نگاه کارشناسی موضوع اختلاط را مورد بررسی قرار داده است.
ایشان اضافه کرد: در زمینه اشتغال زنان نیز، اخیراً کتاب اشتغال زنان با محوریت اشتغال خانواده محور از طرف این نهاد پژوهشی منتشر شده است.

مرکز امور زنان؛ از راه اندازی دبیرخانه دائمی نشست تا تدوین سند اشتغال خانواده محور
مرکز امور زنان نیز در این خصوص علاوه بر راه اندازی دبیرخانه دائمی نشست راهبردی زن و خانواده و برگزاری نشست های متعدد، سند سیاست های اشتغال خانواده محور را تدوین کرد.
زهرا سجادی در این خصوص به مهرخانه می گوید: رهبرانقلاب در بیاناتشان اشاره کردند که با اشتغال در صورتی که به نقش های همسری و مادری زنان  لطمه نزده و از اختلاط به دور باشد، مخالف نیستند و ما در این سند این موضوع را در نظر گرفته ایم.

وی افزود: ما باید یکسری مؤلفه هایی داشته باشیم تا از حضور زنان در عرصه های اقتصادی استفاده شود؛ چراکه زنان نیمی از جمعیت جامعه را تشکیل می دهند و باید به عنوان یک سرمایه انسانی به آنها نگاه شود. این سند با نگاه حمایتی به زنان و دو مؤلفه مهمی که رهبری بر آن تاکید کرده اند، طراحی شده و طبیعی است که عدم استفاده از ظرفیت زنان در راه پیشرفت جامعه نتایج نامطلوبی به بار خواهد آورد.
سجادی به بحث ایجاد تعادل در نقش های زنان جامعه اشاره می کند و ادامه می دهد: نقش اصلی زنان در حوزه خانواده شکل می گیرد و بهتر است تعادلی بین نقش های زنان در خانه و اجتماع ایجاد شود و سیاست های حمایتی باید به گونه ای باشد که از ظرفیت های زنان در عرصه اجتماع و اقتصاد استفاده شود به شرطی که مغایر با نقش های همسری و مادری او نباشد.

معاون امور خانواده مرکز به تغییر مدل های اشتغال زنان اشاره و تصریح می کند: مدل های جدید اشتغال باید به سمت توانمندی زنان حرکت کند، با توسعه مشاغل خانگی و دورکاری می توان حضور زنان در اجتماع را به خوبی ترسیم کرد و اینگونه لطمه ای به سایر نقش های زنان وارد نخواهد شد.

شورای فرهنگی اجتماعی زنان و تدوين سند عفاف و حجاب در ادارات
معاونت پ‍‍ژوهشي شوراي فرهنگي اجتماعي زنان و خانواده نیز پس از نشست راهبردي، سخنان رهبر انقلاب را محوربندي كرده و در اولين جلسه پس از نشست تصميم گرفت در زمينه اشتغال خانواده محور و عدم اختلاط در محيط كار فعاليت هايي را انجام دهد.
کبری خزعلی رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زن و خانواده در این خصوص به مهرخانه می گوید: شورا يك نهاد سياستگذار و برنامه‌ريز در امور فرهنگي و اجتماعي است كه علاوه بر ايجاد هماهنگي بين دستگاه‌هاي اجرايي، انجام فعاليت‌هاي آنها نیز نظارت می کند. این شورا در راستاي وظايف محوله هماهنگي بين دستگاه‌ها، بعد از برگزاري سومين نشست انديشه‌هاي راهبردي با موضوع زنان و خانواده، محورهاي بيانات مقام معظم رهبري را در اين نشست استخراج و راهبردهاي كلان، راهبردهاي عملياتي و تقسيم كار ملي را بر اين اساس تهيه و تدوين كرده است.

وی ادامه می دهد: پس از نشست، محصولات فرهنگي حاوي تعاليم ارزشمند اسلام در موضوع زن و خانواده قابل ارائه به مسلمانان جهان به زبان‌هاي مختلف توسط مراكز فرهنگي ـ پژوهشي و دانشگاهي شورا تهیه شد و برنامه‌هاي علمي، خبري و تحليلي در پاسخ به شبهات مربوط به زنان و خانواده در رسانه‌هاي فراگير توسط صداوسيما، سازمان تبليغات و سازمان فرهنگ و ارتباطات به اجرا درآمد.

خزعلی تصریح می کند: كتب ترجمه شده و مقالات فمينيستي نقد علمي شد و نشر آن در مجامع دانشگاه در قالب جلسات نقد و يا كرسي‌هاي آزادانديشي توسط وزارت علوم و نهاد رهبري در دانشگاه ها صورت گرفت و مدل‌هاي اشتغال سالم زنان و نحوه دوركاري توسط وزارت كار، تعاون، رفاه اجتماعي و مراكز امور زنان و خانواده بررسي و طراحي گردید.
رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده در خصوص عملکرد شورا در حوزه اشتغال خانواده محور اضافه می کند: در این راستا شورا با نفي الگوي اشتغال در غرب كه بدون توجه به نهاد خانواده طراحي شده است، طرح الگوي منعطف اشتغال را تهيه كرده كه در اين الگو محوريت با زن و خانواده است و بايد با مديريت زمان اشتغال توسط زنان تعريف شود؛ يعني زماني نياز به حضور زن در خانواده وجود دارد و بايد اشتغال، نقش‌هاي مادري و همسري را تحت الشعاع قرار ندهد و زماني نيز نیاز به حضور مستمر زنان در خانه وجود ندارد مثلاً فرزندان به سن تحصيل رسيده‌اند و مدتي كه در مدرسه يا دانشگاه هستند مادر مي‌تواند با مديريت زمان، وقت بيشتري به نقش‌هاي اجتماعي تخصيص دهد و مديريت اين برنامه‌ريزي به دست خود زنان است.

نشست اندیشه های راهبردی

به گفته خزعلی سازمان‌هاي مربوطه بايد برنامه‌ريزي های خود را براساس اين الگو اشتغال زنان تعريف کنند که البته اين سند تدوين شده و منتظر تصويب نهايي است.
این استاد دانشگاه تشكيل شوراي فقهی زنان را به عنوان دستاورد دیگر معرفی کرد و ادامه می دهد: تشکیل شورای فقهی زنان يكي از موارد مورد تأكيد مقام معظم رهبري بود كه البته اين موضوع از سال‌هاي قبل پيشنهاد شده بود و ایشان نيز موافقت خود را اعلام كرده بودند و در نشست راهبردي نيز مورد تأكيد قرار گرفت. پيرو اين مسئله شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان، سلسله جلساتي را با كميسيون حوزوي شوراي عالي انقلاب فرهنگي و مركز تحقيقات و مطالعات حوزه علميه خواهران برگزار و به نتايجي نيز دست يافته‌است كه به زودي جلسات كارشناسي اين شورا تشكيل خواهد شد.

(در همین زمینه: شورای فقهی زنان؛ ضرورتی که در حد تشخیص باقی ماند!)

خزعلی در خصوص كرسي‌هاي نظريه‌پردازي می گوید: شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان، پيگيري هایی را براي تشكيل كرسي تخصصي زنان و خانواده در دبيرخانه كرسي‌هاي نظريه‌پردازي انجام داده كه خانم علاسوند نيز به عنوان دبير اين كرسي انتخاب شده‌اند و در حال حاضر پيش‌كرسي‌هاي مقدماتي انجام شده است. مقدمات برگزاري اولين كرسي نظريه‌پردازي در اين حوزه با كار مشترك دانشگاه تهران و مركز تحقيقات و مطالعات زنان، مركز مديريت خواهران و شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان و خانواده در حال انجام است.

رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده به بحث عدم اختلاط در محیط کار اشاره کرده و تأکید می کند: يكي ديگر از اقدامات مهم شورا در يكسال اخير موضوع حجاب و عفاف و تأكيد مقام معظم رهبري به مسئله محرم و نامحرم است كه نشأت گرفته از بحث عفاف و حجاب بود. شورا در این راستا بسته‌اي را كه شامل مقاله‌اي تحت عنوان آسيب‌شناسي حجاب با نگرش به استراتژي قرآن و پاورپوينت 65 صفحه‌اي از جريان‌شناسي و راهكارسنجي علل و عوامل بي‌حجابي تهيه كرده است كه به مراكز ذيربط براي برنامه‌ريزي‌هاي فرهنگي ارسال شده است. در اين پاورپوينت اين مسئله از منظر 1- رواني 2- فرهنگي 3- اجتماعي 4- سياسي 5- اقتصادي بررسي و راهكارهاي مربوطه نيز تهيه و تدوين شده است.
وی ادامه می دهد: سپس به عوامل مؤثر در توسعه و تقويت فرهنگ عفاف و حجاب در حوزه خانواده، آموزش‌هاي رسمي و غيررسمي و حاكميت پرداخته شده است و در پايان راهبردهاي فرهنگي منبعث از رهنمودهاي رهبر انقلاب نيز تهيه شده است و برنامه عمل جامعي براي دستگاه هاي فرهنگي تهيه شده است كه در اين راستا امكان ارزشيابي فعاليت دستگاه‌ها ميسر و مقايسه دستگاه‌هاي موفق‌تر فراهم مي‌شود.
به اعتقاد خزعلی تهیه سند مهندسی فرهنگی در موضوع زن و خانواده یکی از اقدامات مهم این شورا در راستای نشست راهبردی است.

رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده در این خصوص تصریح می کند: يكي از فعاليت‌هاي عمده و مهم شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان و خانواده بعد از اين نشست همكاري در تهيه سند مهندسي فرهنگي در موضوع خانواده، زنان، جمعيت، كودكان، جوانان و سالمندان است كه بخش مهم اين سند در حوزه خانواده و جمعيت به تصويب نهايي رسيده و موضوعات ديگر نيز در حال بررسي براي تصويب نهايي است.
وی اضافه می کند: موضوع ديگري كه شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان و خانواده پيگير تشكيل آن بوده، ستاد ملي زن و خانواده است كه طرح اوليه اين ستاد از طرف شوراي زنان تهيه و به تصويب شوراي عالي رسيده است. خوشبختانه اولين جلسه اين ستاد بعد از نشست راهبردي با موضوع زن و خانواده با حضور معاون اول رئيس جمور برگزار گرديد و جلسات متعددي در سال اخير داشته است. در اين ستاد سند تشكيل تحكيم خانواده به منظور پيشگيري از تزلزل خانواده مطرح شده و همچنين راهبردها و اقدامات موضوع جمعيت كه در شوراي عالي نيز به تصويب رسيده، از موضوعات مطروحه در اين ستاد بوده است.

خزعلی اظهار می دارد: يكي ديگر از اقدامات شوراي زنان پيگيري رشته مطالعات زنان است كه مي‌بايست سرفصل ها، اساتيد و كتب اين رشته مورد بررسي قرار گيرد و هدف شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان، ارتقاء اين رشته از طريق ايجاد رشته فوق تخصصي براي تربيت استاد در تخصص‌هاي مختلف مورد نياز است كه در حال پيگيري است.
رئیس شورای فرهنگی اجتماعی زنان به سایر اقدامات صورت گرفته اشاره می کند و می افزاید: طرح بررسي خلاءهاي قانوني حقوق كودك و نوجوان، طرح بررسي وضعيت آسيب‌هاي اجتماعي زنان و خانواده و راهكارهاي رفع آن، ايجاد گفتمان خانواده محور با برنامه‌ريزي و ايجاد نشست‌هايي در دانشگاه‌ها و حوزه‌ها و مراكز علمي پژوهشي و صداوسيما و همكاري با نشست‌ها، همكاري با دبيرخانه علمي نشست‌هاي راهبردي كه توسط مركز امور زنان و خانواده اجرا شد، تهيه منابع و مقالات علمي- پژوهشي و ترويجي در موضوعات زنان و خانواده و جمعيت، پي‌گيري مسئله ازدواج‌هاي آسان و آگاهانه و پايدار و مشاوره با رويكرد ديني و ترويج مهر‌السنه، زمينه‌سازي براي احتساب خانه‌داري به عنوان اشتغال و مسئوليت اساسي و قابل تقدير زنان خانه‌دار، همكاري با كميسيون‌ها و شوراهاي فعال در امر سبك زندگي به ويژه مراكز پژوهشي براي تدوين سبك خانواده اسلامي- ايراني، انجام تحقيقات به منظور رصد و پايش مستمر وضعيت فرهنگي رسانه‌هاي مكتوب ديداري و شنيداري به ويژه صداوسيما و سايت‌ها و سينما به ويژه دهه فجر و بررسي جايگاه و نقش زن و خانواده در اين فضا از جمله اقداماتی است که شورای فرهنگی اجتماعی زنان در راستای سومین نشست راهبردی انجام داده است.

فراکسیون زنان و خانواده و تلاش در تصویب قوانین اشتغال خانواده محور
فراکسیون زنان و خانواده مجلس شورای اسلامی نیز اقداماتی را در این خصوص در دستور کار قرار داده است. لاله افتخاری سخنگوی فراکسیون زنان و خانواده مجلس شورای اسلامی در خصوص عملکرد فراکسیون در راستای سومین نشست راهبردی به مهرخانه می گوید: فراکسیون مسائلی را كه در سومين نشست راهبردی با موضوع زنان و خانواده از سوی مقام معظم رهبری مطرح شد، به صورت محوربندی شده و در قالب كارهای پژوهشی در مورد جايگاه زنان و كمك به رسيدن آنان به حقوقشان مدنظر قرار داده است.
وی می افزاید: موضوع كاهش ساعت كاری زنان و افزایش مرخصی زایمان، از جمله مواردی است که در راستای اشتغال خانواده محور به تصویب قانون نیاز دارد.

افتخاری تأکید می کند: برگزاری نشست‌ با افرادی كه در زمينه بانوان فعال هستند، باعث می شود که این فراکسیون نيازهای جامعه زنان را بهتر بشناسد و مشکلات آنان را مورد بررسی قرار داده و در راستای رفع آن قانونگذاری نماید.

البته تلاش خبرنگار مهرخانه در خصوص عملكرد وزارت كار، تعاون و رفاه اجتماعي بي نتيجه ماند و مسئولين اين وزارتخانه از پاسخ به ما خودداري كردند.

تشکیل دبیرخانه دائمی نشست اندیشه های راهبردی زن و خانواده
پس از برگزاری نشست اندیشه های راهبردی زن و خانواده، مرکز امور زنان و خانواده از سوی دفتر مقام معظم رهبری مکلف به تشکیل دبیرخانه نشست اندیشه های راهبردی زن و خانواده شد. مریم مجتهدزاده رئیس مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری پس از دریافت این نامه سریعاً دبیرخانه این نشست را راه اندازی نمود و زهرا سجادی به عنوان رئیس دبیرخانه نشست راهبردی زن و خانواده انتخاب شد.
سجادی در این خصوص می گوید: پس از برگزاری سومین نشست راهبردی مقام معظم رهبری در چهاردهم دی ماه سال 90، از مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری خواسته شد که نسبت به راه اندازی دبیرخانه این نشست اقدام کند. بنابراین این دبیرخانه با هدف پیگیری فرمایشات رهبر انقلاب و فراهم کردن زمینه برای اجرایی شدن این فرمایشات به صورت راهبردی، ایجاد شد و از اندیشمندان حوزه و دانشگاه در این خصوص دعوت به عمل آمد.

وی ادامه می دهد: پس از راه اندازی این دبیرخانه در ابتدا از صاحب نظران و اندیشمندان دعوت شد و دبیرخانه رسماً شروع به کار نمود و پس از تدوین اساسنامه و شرح وظایف دبیرخانه این نشست مصوب نمود که با استفاده از تجربیات این افراد مسائل مورد نیاز در حوزه زن و خانواده بر اساس مبانی دینی تئوریزه شود و پس از تئوریزه، به گفتمان انقلاب اسلامی تبدیل شده و سپس این موارد به دستگاه‌های اجرایی ابلاغ شوند.

نشست راهبردی زن و خانواده چالش ها و فرصت ها"
معاون امور خانواده مرکز امور زنان اظهار می دارد: دقیقاً 14 روز بعد از نشست اندیشه های راهبردی، مرکز امور زنان و خانواده اقدام به برگزاری "نشست راهبردی زن و خانواده چالش ها و فرصت ها" کرد و به تبیین فرمایشات مقام معظم رهبری در سومین نشست راهبردی زن و خانواده پرداخت.
وی تصریح می کند: در این نشست دو کمیسیون تخصصی «اجتماعی» و «حقوقی و قضایی» شکل گرفت و کارشناسان در این کمیسیون ها به ارائه نظرات خود پرداختند.
سجادی با بیان اینکه شورای سیاستگذاری این دبیرخانه در سال جاری تشکیل شده است، می افزاید: به منظور جمع آوری نظر اندیشمندان در دبیرخانه، شورای سیاستگذاری علمی با حضور اساتید حوزه و دانشگاه تشکیل شد و کار این شورا پیگیری فرمایشات رهبر انقلاب به منظور تحقق آن است.

سال 90 و برگزاری پنج نشست راهبردی با موضوع زن و خانواده
وی به مصوبات سال جاری این شورای سیاستگذاری اشاره کرده و می گوید: در سال جاری شورای سیاستگذاری مصوب نمود تا سلسله همایش‌هایی در پنج استان آذربایجان شرقی، خوزستان، سیستان و بلوچستان و یزد برگزار شود. در بهمن ماه نیز در تهران این همایش به صورت ملی برگزار می‌شود؛ البته این همایش در تهران با رویکرد پژوهشی- علمی و در سایر استان ها ترویجی- تحقیقی است.
سجادی در خصوص ضرورت انتخاب این پنج استان اظهار می دارد: سیستان و بلوچستان به خاطر هم مرزی با افغانستان و آسیب های پیش رو، استان خوزستان به دلیل خرده فرهنگ ها، یزد به دلیل مهاجرپذیر بودن و آذربایجان شرقی نیز به خاطر هم مرزی با کشورهای همسایه، برای برگزاری سلسله نشست های راهبردی با موضوع زن و خانواده انتخاب شدند.

معاون امور خانواده مرکز امور زنان ادامه می دهد: دبیرخانه دائمی نشست راهبردی زن و خانواده، فعالیتش را به صورت ستادی پیگیری می کند و به منظور اجرا، کارها را به نهادهای دیگر واگذار می کنند. به همین دلیل همایش‌ها در شهرستان‌ها برعهده نهاد ولی فقیه در دانشگاه‌ها و در تهران برعهده دفتر مطالعات زنان و خانواده دانشگاه تهران گذاشته شده است.
وی یکی از اهداف تشکیل این دبیرخانه را بررسی گفتمان رقیب در حوزه زن و خانواده برشمرد و تصریح می کند: یکی از کارهایی که دراین دبیرخانه در مورد آن بحث و بررسی می‌شود، تغییر سبک زندگی است و برای تحقق این امر لازم است تغییر سبک زندگی را تئوریزه کنیم؛ از سوی دیگر وضعیت رقیب و ترفندهای او را شناسایی کنیم؛ چرا که در صورت بی توجهی به رقیب، او می‌تواند تأثیر خود را بر جامعه بگذارد.

وی به محورهای این سلسله همایش ها در سال جاری اشاره کرده و می افزاید: همایش‌ها در دو موضوع کلی «سبک زندگی ایرانی- اسلامی» و «عدالت جنسیتی» برگزار می‌شوند. در زمینه سبک زندگی در مقیاس اجتماعی، محورهای سبک زندگی و اقتصاد مقاومتی، سبک زندگی و مراسم اجتماعی و سنتی، سبک زندگی و اشتغال زنان، سبک زندگی و مساجد و اماکن مذهبی، در نظر گرفته شده است و در حوزه سبک زندگی و حکومت مباحثی چون سبک زندگی و نقش حوزه‌های علمیه، سبک زندگی در بیداری اسلامی، سبک زندگی در امنیت اجتماعی و سبک زندگی در سازمان‌های غیر دولتی مدنظر است.
سجادی در زمینه محورهای مورد نظر در بحث عدالت جنسیتی، می گوید: این حوزه هم به مطالعات نظری و هم به مطالعات کاربردی نیاز دارد. مطالعات نظری شامل مفهوم سازی عدالت جنسیتی، جنسیت، مبنا شناسی و مفهوم شناسی و نقد نظریات است.
وی بررسی مشکلات زنان در شهرستان های مربوطه را به عنوان محور دیگر مقالات عنوان کرد و ادامه می دهد: بررسی مشکلات و معضلات زنان، از جمله محورهایی است که افراد می توانند در این خصوص مقاله ارائه دهند و ما به این طریق مشکلات زنان در سایر استان ها را رصد می نماییم و در مراحل بعدی به این موضوعات رسیدگی خواهیم کرد؛ چرا که ممکن است در هر استان مسائلی وجود داشته باشد که از دید ما در تهران پنهان مانده و لازم باشد که در این استان‌ها به آنها پرداخته شود.

سجادی اضافه می کند: همایش تهران نیز بهمن ماه سال جاری پس از برگزاری سلسله نشست های راهبردی در شهرستان ها با رویکرد پژوهشی- علمی برگزار می‌شود.
معاون امور خانواده مرکز امور زنان در ادامه می گوید: مقاله‌های شهرستان‌ها در همان استان‌ها و در استان تهران نیز داوری می‌شوند و مقالات برگزیده در مجله‌های علمی- پژوهشی مؤسسه مطالعات خانواده آموزش و پرورش، شورای فرهنگی اجتماعی زنان، دفتر مطالعات زنان دانشگاه تهران چاپ می‌شود. علاوه بر آن این مقاله‌ها در ویژه نامه همایش نیز انتشار می‌یابد و قرار است مقالات برتر به صورت کتاب نیز درآیند.
سجادی می افزاید: دبیرخانه نشست با همکاری شورای فرهنگی اجتماعی زنان، دفتر مطالعات و تحقیقات زنان حوزه علمیه قم و دفتر مطالعات زنان و خانواده دانشگاه تهران فعالیت هایی را انجام می دهد و در حال حاضر شورای فرهنگی اجتماعی زنان و دفتر مطالعات زنان و خانواده دانشگاه تهران در حال آماده سازی نشست های مربوطه بوده و دفتر مطالعات و تحقیقات زنان حوزه علمیه به دلیل وجود کارشناسی و صاحب نظران حوزه زنان به بررسی و ارزیابی مقالات ارائه شده، می پردازند.

سجادی عنوان می کند: دبیرخانه نشست راهبردی زن و خانواده پس از برگزاری این همایش، کرسی های آزاد اندیشی را برگزار می کند تا مشکلات موجود کشف شده و راهکارهایی در خصوص رفع آنان اتخاذ شود.
البته سجادی در خصوص برنامه های سال 92 این دبیرخانه می گوید: شورای سیاستگذاری این دبیرخانه هنوز در خصوص برنامه های سال 92 جلسه ای را برگزار نکرده است و امکان دارد که این دبیرخانه در سال 92 اقدامات دیگری جز برگزاری نشست را در دستور کار قرار داده و وارد فاز عملیاتی شود.

آیا یک سال زمان کمی برای رسیدن به راهبرد است؟
همه فعالیت های انجام شده از سوی مراکز و نهادهای حوزه زنان قابل تقدیر و درخور توجه است، ولی هیچ کدام تا به امروز و در طول این یک سال به راهبرد ختم نشده است. مثلاً بحث اشتغال خانواده محور که بعد از نشست راهبردی در همه جلسه ها و نشست ها موردبررسی قرار می گرفت در همان مرحله تأکید مانده است و نه قانونی برای آن وضع شده و نه شاهد تغییری در زمینه اشتغال زنان در سطح جامعه شدیم. سیاستگذاران و قانون گذاران حوزه زن باید به این نکته توجه داشته باشند که راهبردها باید زمينه ساز برگزاري کرسي هاي آزاد انديشي يا نظريه پردازی با موضوعات خاص زنان و خانواده باشد و آنها باید تلاش کنند که مسائل زنان و خانواده را از حاشیه به متن آورده و آن را به مسئله اول کشور تبدیل کنند.

(در همین زمینه: زماني به راهبرد دست پيدا مي کنيم که مشکلاتمان در مباني حل شده باشد)

کرسی های نظریه پردازی زنان که قرار بود از مهرماه سال جاری و در خصوص موشکافی مشکلات زنان برپا شود مسکوت مانده و مسئولین دلیلی برای برگزار نشدن این امر ارائه نداده اند و هرکس به سهم خود فراموشی این حوزه را به گردن دیگری می اندازد.

نگاه به مسئله زن و خانواده باید همه جانبه‌نگر باشد
تمام این فعالیت های جزیره ای در حالی اتفاق می افتد که بسیاری از کارشناسان حوزه زن و خانواده بر ضرورت نظریه پردازی در حوزه زنان تأکید کرده اند. دکتر محمود حکمت‌نیا‌ عضو دبیرخانه نشست اندیشه های راهبردی زن و خانواده معتقد است که نگاه ابزارگونه و شیء گرایانه به زن، نخستین پایگاهی است که جهان بشریت را در حوزه نظریه پردازی زن و خانواده دچار ضعف جدی کرده است. نگاه جنسی به زن یک نگاه کاملاً ابزاری است که زن را به شیء تبدیل کرده و کرامت، اراده و اختیار را از زن سلب می‌کند.
وی در نشست راهبردی زن و خانواده که در اهواز برگزار شد با اشاره به تصمیمات مقطعی بسیار در جامعه، به لزوم جامع‌نگری در حل مسئله و لحاظ کردن تفاوت معرفت‌ها، تأکید می کند: امروز بسیاری از مسایل در کشور حل می‌شود، اما جامعیت ندارد و برای آنکه به این جامعیت دست یابیم، باید ابعاد و جهات مختلف مسایل دیده شود.

عضو هیئت علمی گروه فقه و حقوق پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تصریح می کند: ‌مسئله زن و خانواده باید نسبت به ارزش‌ها مشخص شود؛ اما در همین قانون مدنی ناقض اینها هستیم. اینکه در این قانون مردی که توان مالی و کار ندارد و به همسر خود نفقه پرداخت نمی‌کند، ‌در صورت اصرار به عدم پرداخت باید زن خود را طلاق دهد، ‌این طلاق در عین حال که بد است در بعضی مواقع درمان است؛ اما اگر چه این مسئله به لحاظ قانونی مدنی درست است، اما در رابطه خانواده و دولت کاملاً اشتباه است، زیرا دولت در اینجا وظیفه حل مشکل را دارد. باید قوانین تأمین اجتماعی اصلاح شود؛ اگر در قانون مدنی چنین ماده‌ای وجود دارد چرا باید در قانون اساسی اصل قرارگیرد؟ بنابراین نگاه به مسئله زن و خانواده باید همه جانبه‌نگر باشد و تمام ابعاد را ببیند.

عدم توجه به مبانی و نظریه پردازی، بحث های تکراری را به وجود می آورد
حجت الاسلام حسین بستان جامعه شناس و عضو هيئت علمي و مدير گروه جامعه‌شناسي پژوهشگاه حوزه و دانشگاه قم نیز به پیامدهای نبود نظریه پردازی اشاره می کند و می گوید: حوزه مطالعات خانواده و زنان به پارادایم سازی نیاز دارد و باید در این حوزه یک الگوی فکری جدید پایه گذاری شود تا براساس آن الگو، کارها را پیش برد.

(در همین زمینه: براي توليد نظريه در حوزه زنان بايد نگاه پارادايمي داشت)

وی نظریه پردازی را زیرمجموعه ای از پارادایم سازی معرفی کرده و می افزاید: نظریه پشتوانه و مبنا می خواهد و همین طور نمی توان به نظریه رسید مگر اینکه پیش فرض هایی را در نظر گرفته باشیم و نظریه تنها یکی از اجزای پارادایم است.
بستان به تعریف پارادایم پرداخته و اظهار می دارد: پارادایم به این معنی است که وقتی می خواهیم در یک حوزه نظریه پردازی کنیم، باید در خصوص یکسری از مبانی به یک موضوع مشخص برسیم. نظریه ای که در هر حوزه ای تولید می شود، پیش فرض هایی در حوزه انسان شناسی، جهان شناسی و معرفت شناسی دارد. با بازسازی این مجموعه یا پارادایم غالب، یک بستر تولید می شود که نظریه پردازی در آن شکل می گیرد.

به گفته این استاد دانشگاه نظریه هایی که در بستر پارادایم شکل می گیرند، با نظریه های موجود قاعدتاً متفاوت می شوند؛ چراکه مبانی آنها فرق می کند و در مبانی بایستی خود نظریه و آثارش هم متفاوت باشد.
این جامعه شناس تأکید می کند: وقتی مبانی به صورت روشن تنقیه نشود، بحث های تکراری اتفاق می افتد و مشخص نیست که مسائل براساس کدام مبنای ارزش شناختی پایه ریزی شده و چه هدف و نتیجه ای به همراه خواهد داشت.
وی به بن بست رسیدن و تناقض داشتن را به عنوان پیامدهای نبود مبانی و نظریه پردازی معرفی کرده و تصریح می کند: ما از یک طرف بر نقش و اهمیت خانواده تأکید داریم و از سوی دیگر بر طبق یکسری آمارهای جمع آوری شده اذعان می کنیم که میزان مشارکت زنان کمتر از مردان است، سپس این مسئله را به عنوان یک آسیب و نقطه ضعف تلقی می کنیم و نتیجه گیری می کنیم که چرا در این حوزه حضور زنان کمتر از مردان است؟

بستان ادامه می دهد: پس از این نتیجه گیری راهکارهایی در زمینه از بین بردن تبعیض و نابرابری پیشنهاد می شود و این مشکل همچنان وجود دارد. این مدل کار کردن خیلی رایج است و مشکل تناقض و بی نتیجه بودن در برخی از طرح ها همچنان دیده می شود.

چگونه به نظریه پردازی در حوزه زنان بپردازیم؟
وی اظهار می دارد: مشکلات ما را در این حوزه بدین طریق حل نمی شود؛ چراکه از آن طرف ارزش هایی که در این مسئله دخالت دارند را تحت الشعاع قرار می دهد و از طرف دیگر با تعارض میان نقش ها مواجه هستیم. مثلاً به نقش زن در خانه به عنوان یک ارزش تأکید می کنیم ولی از آن طرف تعارضی بین این ارزش و برابری زن و مرد پیدا می شود. این مسئله واقعاً تعارض ایجاد می کند؛ یعنی تعریف برابری به این شیوه و تأکید بر آمارهای یکسان با نقش زن در خانواده تعارض دارد.
این استاد دانشگاه اضافه می کند: ما از کنار مبانی ای که در این مسئله وجود دارد رد می شویم و آن را حل و فصل نمی کنیم، سپس به سراغ سطوح پایین تر بحث می رویم و می خواهیم در این مقطع نتیجه گیری، اظهارنظر و نظریه پردازی کنیم. مسلم است که به این شیوه با مشکل مواجه خواهیم شد. به عقیده من باید سطح نظریه را بالاتر برده و اشکال را در پارادایم و مدیریت حاکم بر نظریه ببینیم. اگر این مقدمات و مبانی درست طراحی شود، تناقضات برطرف شده و بستر آماده ای برای ارائه نظریه های مفیدتر ایجاد می شود.

آیا مشکلات زنان صرفاً با برگزاری نشست مرتفع می شود؟
به هر حال یک سال از برگزاری سومین نشست راهبردی زن و خانواده می گذرد و مسئولان و دست اندرکاران دبیرخانه دائمی این نشست در سال جاری به رصد مشکلات و مسائل زنان پرداخته اند و امید است که با استفاده از این یافته ها بتوانند به جامعه زنان کمک کنند و شاید لازم باشد کرسی های آزاد اندیشی و نظریه پردازی حوزه زنان که تا حدود زیادی مغفول مانده است، به صورت جدی تر پیگیری شود و آن موقع است که می توان به نتیجه بخش بودن این نشست های راهبردی امیدوار شد.

(در همین زمینه: نشست راهبردی، چشم اندازی برای آینده)
(در همین زمینه: جايي براي بحث و گفتگو)


انتهای پیام/900807

نظرات بینندگان
غیر قابل انتشار: ۰
انتشار یافته: ۶
ناشناس
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۲:۰۳ - ۱۳۹۱/۱۰/۱۸
2
2
دلتون خوشه راهبرد کجا بود
زن و خانواده اگه جز مسایل اول کشور بود هر روز شاهد بالارفتن امار طلاق نبودیم
پاسخ ها
برزو
| Iran, Islamic Republic of |
۰۹:۲۴ - ۱۳۹۱/۱۰/۱۹
اتفاقاً بوديم و هستيم
هيچ ترديدي وجود ندارد كه در دهه هاي اخير تغيير قوانين در حوزه ي زنان (نه خانواده) جزو مسايل اول مجلس بوده است. حق طلاق قضايي براي زن، حق حضانت براي زنان با وجود اينكه نفقه فرزند همواره بر عهده ي پدر است، ممنوعيت هاي ازدواج مجدد مردان، شروط ضمن عقد براي زنان، جواز خروج دختران از كشور بدون اذن پدر، عدم ضمانت اجرايي براي عدم تمكين، برخورد سرسختانه با مردان بدهكار مهريه، پشتيباني ديوان عالي كشور از حق حبس براي دختران و ده ها مورد ديگر همه نشان از موضوع اول بودن بحث زنان دارد. اما طلاق كم كه نشده تازه به طور فزاينده در حال افزايشه!

محض اطلاعتون عرض مي كنم كه طبق تحقيقات دانشگاهي هم اكنون 90 درصد طلاق ها به خواست زنان و اراده ي آنان ضورت مي پذيرد. همچنين رابطه ي مثبتي بين ميزان طلاق ها و قيمت سكه در كشور وجود دارد.

كاش «خانواده» موضوع اول كشور مي شد نه زن!
هدیه
|
United States
|
۲۳:۲۸ - ۱۳۹۱/۱۰/۱۹
0
0
ممنون ازآقای برزوکه همیشه ما رو ازحقوقمون مطلع میکنه
حقوقی که خیلی ازخانم ها ازش بیخبرن
پاسخ ها
برزو
| Iran, Islamic Republic of |
۱۲:۵۶ - ۱۳۹۱/۱۰/۲۰
خواهش مي كنم
البته اسم اينها حق نيست چون حق موجب فساد نميشود
رهگذر
|
Iran, Islamic Republic of
|
۱۱:۵۳ - ۱۳۹۱/۱۰/۲۲
0
0
آقای برزو هدفش مطلع کردن خانمها از حقوقشون نیست بلکه برعکس مطلع کردنشون از وظایفشون هست درسته؟
موسوی
|
Iran, Islamic Republic of
|
۰۱:۲۴ - ۱۳۹۱/۱۰/۲۴
0
0
سلام به همه دوستان. جای خوب بنظر می رسه که مرکز امور زنان تجربه خوبی در نشست برگزار کردن پیدا کرده اما اگر مقداری هم وقت صرف هماهنگ کردن دستگاه های متولی امور زنان می کرد و یا از حضور صاحبنظران استفاده می کرد می توانست مفید تر ظاهر بشه...جای تقدیر داره که برخی سایتها به رصد این اقدامات می پردازن و نمی گذارن که مطالبات رهبری در حوزه خانواده و زنان زمین بمونه...
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: